केही दिनयता सिंगो पत्रकारिता र पत्रकारहरूकै साख, मान र मर्यादामा आँच पु¥याउने हरकत केही संचारकर्मीले ‘सोसल नेटवर्किङ’ मार्फत् शुरु गरेका छन् । व्यक्तिगत आक्षेप, आलोचना, विरोध, मानमर्दन र प्रतिशोधमा ती संचारकर्मी यसरी उत्रेका छन कि मानौ उसको एउटै मात्र ध्येय भनेको कमलजीविको चरित्र हत्या गर्नु हो । स्वच्छता, व्यवसायिकता र नैतिकतालाई आफ्नो मियो बनाएर पत्रकारिता गर्नेहरुमाथि समेत शुरु गरिएको शृंखलाबद्ध तल्लोस्तरका आरोपहरूलाई सुक्ष्मरुपमा केलाउँदा ती संचारकर्मीको मिशन बुझ्न अब कसैलाई साह्रो–गाह्रो नपर्ला । आफूलाई संधै मधेस मुद्दाको उठानमा अग्रपंक्तिमा रहेको दाबी गर्ने ती संचारकर्मीको नियत, सोच र मानसिकता अब चाहीँ कम से कम स्पष्ट भइसकेको छ । कुरा मधेसको गर्ने , मुद्दा मधेसीको उठाएको भन्ने तर पद नपाएपछि विद्रोहमा उत्रने त्यस्ता व्यक्तिलाई जनताले वहिष्कार गर्नेछन्, गर्नुपर्छ । पत्रकार महासंघको कारवाही समेत झेली सकेका ती पत्रकार राज्यद्रोह गरेको अभियोगमा हावालतको कालकोठरीमा समेत कयौ दिन बिताइसकेका छन् । संचार माध्यममा संमावेशिकताको कुरा गर्ने ती पत्रकारकै नेतृत्वमा दर्तै नभएका नामधारी संस्थाहरूको हवाला दिँदै आफ्नै संचारगृहमा कयौ दिन अनसन पनि बसे । त्यसको एउटै उद्देश्य र मकसद आफ्नो प्रचार गर्नुबाहेक केही नरहेको स्पष्ट हुँदै गएको छ । मधेस क्षेत्रका नेताहरु मन्त्री बन्दा विभिन्न स्वार्थका साथ उनीहरुसंग लम्पसार गर्न भ्याउने ती पत्रकारको स्वार्थसिद्ध नभएपछि विरोध गर्नु दरिद्र मानसिकता नभई अरु के हुन सक्ला ? व्याकवार्ड क्लासका उपेन्द्र यादव, राजेन्द्र महतो, रेणु यादव, राजकिशोर यादवलगायतका नेताहरुको कुनैबेला चरणस्पर्स र ढोगदण्डबत गर्न समेत नचुकेका ती संचारकर्मी पछिल्लो समय तीनै नेताविरुद्ध खनिनुले पनि त्यसको पुष्टि गर्छ । जातियता आफू गर्ने तर अरुलाई जातियता गरेको प्रचार गर्नु ‘जो चोर उसैको ठूलो स्वर’ भएन र ? फेरी ‘जुन थालमा खायो त्यही थालमा थुक्नु’ जस्तो निच काम गर्नेहरु आफूलाई कसरी उच्च जाति (कथित ब्राह्मण) भनाउँदा हुन् ? महन्थ ठाकुर, अनिलकुमार झा, उपेन्द्र झा, परमानन्द झालगायतका नेताहरुको चरणपादुका धुन संधै अग्रसर रहेन ती झा थरका पत्रकार आफूलाई अहिराज भन्न रुचाउँछन् । आफै ब्राह्मणवाद र जातिबाद गर्ने तिनले कसरी अरुलाई जातियता गरेको आरोप लगाएका होलान् ? छिः त्यस्ता मानसिकता बोकेका व्यक्ति कसरी पत्रकार बनेका होलान् ? फेरी आफूलाई पिएचडीका लागि शोधकर्ता ठान्ने श्रेणीमा राखेका ती भलामानुसको अनुशन्धान कस्तो होला ? बौद्धिकता, अध्ययनशिलता नै नभएको मानिसले कसरी डक्टरको उपाधिबाट सम्मानित बन्लान ? उनको रिसर्च गाइडको पनि अब अबमूल्यन हुने पक्का छ ।
अर्को कुरा, आफै प्रकाशक, सम्पादक र एउटा मिडिया हाउसको ‘मालिक’ बनेर सिंगो मधेसी समुदायको बेइज्जत गर्ने अधिकार कसैलाई छैन, हुँदैन । मधेसीकै नाममा अखबार चलाउने तर त्यही समुदायका सदस्यहरुमाथि विष वमन गर्ने कुरा बेमेल मात्रै होइन मानवीय मुल्य र मान्यताको खिल्ली उडाउने बाहेक अरु केही हुनै सक्तैन । आफ्नै समुदायका कमलबीर र कमलजीविको अप्मान गर्न पाउँदा आनन्दित महशुश गर्ने ती पत्रकारको हैसियत अब समाप्त भइसक्यो भन्दा हुन्छ । जब मानिस पतनतर्फ उन्मुख हुन्छ पहिले बर्बाउँछ, त्यसपछि ‘स्केप’ हुन्छन् । ती पत्रकारको हविगत अब यस्तै हुने निश्चित छ ।
आधुनिक पत्रकारिताको सफा चरित्रमाथि दाग लगाउने काममा तल्लिन त्यस्ता पत्रकारबाट जनताले के अपेक्षा गर्ने ? मधेसीले कसरी विश्वास गर्ने ? स्वार्थसिद्धिसम्म प्रसंशा र मौन दण्डवत गर्ने तर मनोआकांक्षा पुरा नभएपछि व्यक्तिगत चरित्रहत्यामा लाग्नु कहाँको पत्रकारिता हो , कस्तो पत्रकारिता हो ? के पत्रकारिता धंसान, अवसानतर्फ उन्मुख भएको हो ? पाठकहरुलाई चाहे जति चपाउँने मनस्थितिले गर्दा त होइन , ती पत्रकारले यस्तो गर्न थालेको ? ती पत्रकारका कारण स्वस्थ र मिशन पत्रकारितामाथि बेइमानी हुन थालेको छ । सत्ता–प्रतिपक्ष, राजनेता, जातियता, उद्यमी गठजोड ती पत्रकारमाथि हावी हुँदै जानुले पनि यो स्थिति आएको हो । चाटुकारिता, कमीशनखोरी र दलालीलाई आफ्नो लक्ष्य बनाएका ती कथित पत्रकारबाट मधेस र मधेसीले कसरी आफ्नो लाज बचाउँने भन्ने यक्ष प्रश्न अब खडा भइसक्यो, मधेसीजन समक्ष । ती पत्रकारले आफ्नो मर्यादा विर्सेका छन । इमानदारी र कर्तव्यनिष्ठाको सबै मूल्य र मान्यताको अन्त्येष्टि गरेर आफ्नै कल्याण र भविष्य देख्नेहरुसंग केही अपेक्षा गर्न सकिदैन । जब कसैले आफ्नो मिशन धन, पद र यशोआरामलाई बनाउँदछ, त्यसपछि उप्रतिको आस्था र विश्वासपनि जनताको गुम्छ । अनि स्वस्थ पत्रकारिता सुलीमा चढ्छ , जीवित रहन सक्तैन । यी र यस्तै व्यक्तिका कारण मधेसी पत्रकारितामा दुर्गति शुरु भएको भान सर्वत्र महशुश हुन थालेको छ । मधेसी पत्रकारको साखमाथि एउटा प्रश्नचिन्ह खडा भइसकेको छ । क्षणिक लोभ र लालचमा फसेका त्यस्ता व्यक्ति अपराधि हुन सक्छन, पत्रकार कदापि हुन सक्तैनन । आफ्नो सिंगो समाजलाई धरौटीमा राखेर अपराध गर्ने त्यस्ता व्यक्तिहरुको नरकमा समेत बास हुँदैन, छैन । सिंगो मधेसी पत्रकारहरुलाई आज लाज्याबोधको श्रेणीमा पु¥याउन उद्दत ती कथित पत्रकारलाई अब चाहीँ बहिष्कार गर्नै पर्छ । किनभने ती पत्रकारको दिमागको बत्ती निभिएको अवस्था छ ।
अन्त्यमा पत्रकारितामा लागेकाहरु व्यवसायिक भए स्थिति ठीक हुन्छ तर धन्दाबाजीमा उत्रिए पत्रकारिता कलंकित बन्न पुग्छ , अहिले ती पत्रकार सिंगो मधेसीलाई कलंकित बनाउन जुटेका छन् । पत्रकारिता गरेकै कारण आदरको पात्र बनेका ती व्यक्तिकै कारण मधेसी पत्रकारप्रतिको मधेसीजनको भावना अब घृणामा रुपान्तरण भईरहेको छ । उनी अहिले शिखंडीको भुमिका छन् । शिखंडीका नाम दिँदा शिखडीकै अपमान हुने स्थिति उनको कारण पैदा भएको छ । किनभने शिखण्डीमा संधै प्रतिशोधको प्रवल भावना थियो । त्यस्ता पत्रकारले चाणक्यबाट केही सिख लिने हो कि ? चाणक्य विशाल मौर्य साम्राज्यका निर्माता एवं महामात्य भएर पनि जीवनभर उनी राजधानीको राजकीय वैभवबाट टाढा एउटा आश्रममै बिताए । आफ्नो महान कृतित्व एवं उच्चमत पदका आधारमा कुनै व्यक्तिगत लाभको दाबी उनले कहिले पनि गरेनन् । आफ्नो पेशा अध्यापनलाई त उनले अन्त सम्म पनि छाडेनन् । धन्य ती महानविभूति जो पदका लागि कहिले मतिहत्ते गरेनन् र संधै अमर बनेका छन् । तर झा थरका ती पत्रकार आज पदलाई नै सबैथोक मानेर कथित पत्रकार भएर संचारकर्मीको आवरणमा मधेसी जनतालाई अपराधबोधको कालकोठरीमा पु¥याउन थालेका छन् । त्यस्ता मानसिकता भएकाहरुलाई नाङ्गो झार पार्नेबेला अब आइसक्यो ।
No comments:
Post a Comment